Frytownica a frytkownica - czym się różnią?

Miłośnicy frytek z pewnością spotkali się z różnymi określeniami urządzeń AGD, które służą do ich smażenia. Na rynku możemy spotkać zarówno frytkownice, jak i frytownice, co jest mylące dla konsumentów. Producenci tych sprzętów również nie ułatwiają sprawy, ponieważ używają zamiennie obu rzeczowników. W poniższym artykule postaramy się wyjaśnić, jaka jest różnica między frytownicą a frytkownicą. Podpowiemy również, jakie urządzenie do smażenia frytek warto kupić do domu.

Frytownica a frytkownica - czy to jedno urządzenie?

Jeśli chcemy kupić urządzenie do smażenia frytek, to wybieramy się do sklepu po frytkownicę czy frytownicę? Nazwa tego urządzenia sprawia konsumentom coraz więcej problemów. Sprawę dodatkowo pogarszają producenci, którzy na swoich stronach internetowych wprowadzają obie nazwy produktów. Choć obie formy mają sens, ponieważ nawiązują do robienia frytek, określają dwa różne urządzenia.

Nazwa urządzenia do smażenia frytek powstała od podstawy słowotwórczej przyrostka -nica. W taki sam sposób powstały inne rzeczowniki, m.in.: cukiernica (miejsce do przechowywania cukru), tortownica (służąca do pieczenia ciast) czy korkownica (narzędzie do korkowania butelek). W przypadku naszej frytkownicy podstawą jest frytka. Jeśli odmienimy ten rzeczownik przez przypadki, od razu zauważymy, że jego podstawą słowotwórczą jest wyraz frytk (frytk-a, frytk-i, frytc-e, frytk-ę, frytk-ą, frytc-e, frytk-o). Wystarczy zatem, że do podstawy frytk, dodamy przyrostek -ownica, a otrzymamy wyraz frytkownica. Funkcjonuje on w słownikach języka polskiego. 

Jeżeli chcielibyśmy otrzymać wyraz frytownica, za podstawę musielibyśmy wziąć termin fryta. Przypuszcza się, że taka forma mogła powstać jako zgrubienie słowa frytka. Wyraz fryta jak najbardziej istnieje w języku polskim. Oznacza stop lub spiek szkliwa ceramicznego, dodawanego do szkliwa podczas procesu szkliwienia wyrobów ceramicznych. W związku z tym frytownicą moglibyśmy nazwać urządzenie służące do produkcji szkła, ale taki sprzęt ma już swoją nazwę - jest nią frytownik. Skąd zatem wzięła się frytownica? Może pochodzić od czasownika frytowanie, który oznacza smażenie na głębokim tłuszczu. Od tego wyrazu możemy z łatwością ułożyć termin frytownica. Mimo tego że, nie jest on notowany w słownikach języka polskiego, ma silne uzasadnienie słowotwórcze. 

Frytownica a frytkownica - wnioski z rozważań

Biorąc pod uwagę powyższe rozważania, możemy wysunąć następujące wnioski:

• Frytkownica - jest to urządzenie do smażenia frytek.

• Frytownica - to urządzenie, które służy do smażenia produktów na głębokim i gorącym tłuszczu, czyli do frytowania. Nadaje się nie tylko do smażenia frytek, ale również innych produktów, np. skrzydełek z kurczaka, ryby, warzyw, pączków czy faworków. 

Oznacza to, że producenci, oferując urządzenie do smażenia różnych produktów na głębokim tłuszczu, powinni stosować termin frytownica, a nie frytkownica.

W Internecie pojawiają się również opinie, że frytkownica to narzędzie służące do krojenia ziemniaków w cienkie słupki, czyli na frytki. 

Niektórzy zakładają również, że termin frytkownica odnosi się do kompaktowych urządzeń do smażenia frytek, przeznaczonych do domowego użytku. Natomiast termin frytownica jest zarezerwowany dla dużych urządzeń gastronomicznych. Takie rozumowanie wydaje się jednak błędne.  

Pozostaje zatem mieć nadzieję, że producenci urządzeń do smażenia na głębokim tłuszczu, ujednolicą nazewnictwo oferowanych produktów. 

Rodzaje frytkownic - podobieństwa i różnice

Skoro wiemy już, jaka jest różnica między frytownicą a frytkownicą, możemy przejść do omówienia kwestii związanych z urządzeniami do smażenia frytek. Na rynku dostępne są modele do zastosowań domowych oraz frytkownice gastronomiczne (przemysłowe). Te pierwsze to kompaktowe sprzęty, które bez problemu zmieszczą się na blacie kuchennym lub w szafce. Natomiast gastronomiczna elektryczna frytkownica przeznaczona jest do zabudowy. Montuje się ją na stałe w blacie kuchennym. Taka frytkownica może być pojedyncza (z jednym koszem) lub podwójna (z dwoma koszami). Pozwala na smażenie dużej ilości frytek za jednym razem. 

Jeśli interesuje nas domowa frytkownica, do wyboru mamy następujące modele:

• Frytkownice olejowe - to tradycyjne modele, które umożliwiają smażenie frytek na głębokim tłuszczu. Mają specjalną misę, do której wlewa się olej oraz koszyk, służący do podnoszenia usmażonych frytek. 

• Frytkownice niskotłuszczowe (na łyżkę oleju) - tego typu frytkownice pozwalają przygotować mniej kaloryczną wersję frytek, ponieważ wymagają małej ilości oleju. Frytkownica niskotłuszczowa będzie dobrym rozwiązaniem dla osób, które nie wyobrażają sobie frytek bez oleju, a jednocześnie chciałyby zmniejszyć kaloryczność posiłku.

• Frytkownice beztłuszczowe - to nowoczesne frytkownice, które działają bez oleju, na gorące powietrze, podobnie jak piekarniki konwekcyjne. Gorące powietrze równomiernie ogrzewa frytki, dzięki czemu są one lekkie i chrupiące.

• Frytkownice do zabudowy - tak jak wspomnieliśmy wcześniej, frytkownice do zabudowy są przeważnie przeznaczone do lokali gastronomicznych. Można jednak znaleźć na rynku modele dedykowane do domu. Takie frytkownice montuje się w blacie kuchennym zaraz obok płyty grzewczej. 

 

Frytkownica beztłuszczowa SatisFry Russell Hobbs 26500-56

217

54 zł

-

-

Frytkownica beztłuszczowa Beko FRL 5388 B

489

00 zł

-

-

Jaka najlepsza frytkownica do domu?

Dobra frytkownica to taka, która będzie dopasowana do naszych potrzeb. Przede wszystkim powinniśmy dostosować ją do liczby domowników. W przypadku kilkuosobowej rodziny najlepszym wyborem będzie duża frytkownica, która pozwoli usmażyć za jednym razem dużą ilość frytek - nawet 1,8 kg. Natomiast mała frytkownica dedykowana jest dla jednej lub dwóch osób. Warto również zwrócić uwagę na frytkownicę z wyjmowanym pojemnikiem na olej, ponieważ jest ona łatwa do czyszczenia i bezpieczna w użytkowaniu. 

Ciekawym rozwiązaniem jest frytkownica obrotowa, która umożliwia podnoszenie kosza ponad poziom oleju, bez konieczności otwierania pokrywy. Dzięki temu frytki przez cały czas pozostają w wysokiej temperaturze, a jednocześnie nie nasiąkają olejem. Wybierając frytkownicę, zwróćmy tęż uwagę na jej filtry. Większość modeli ma filtry metalowe, które zatrzymują tłuszcza, ale dostępne są również modele z filtrem antyzapachowym, dzięki któremu po całym domu nie będzie roznosił się zapach gorącego oleju. Jeśli chcemy smażyć nie tylko frytki, ale również inne produkty, wybierzemy urządzenie wielofunkcyjne. 

Polecane frytkownice

Obecnie na rynku dostępna jest szeroka oferta frytkownic. Ich ceny zaczynają się od 100 zł i w zależności od modelu mogą sięgać nawet 1000 zł. Poniżej znajdziecie kilka polecanych modeli frytkownic:

• Frytkownica Gorenje AF1409DW - to frytkownica beztłuszczowa, która do pieczenia potraw wykorzystuje gorące powietrze. Ma wyjmowany koszyk, który ułatwia użytkowanie i regulację temperatury do 200°C. Dużą zaletą tego modelu są wbudowane programy pracy, który mają już zaprogramowane temperatury i czasy pieczenia dla poszczególnych potraw, np. do frytek, mięs, ryb czy słodkich wypieków. Frytkownica beztłuszczowa Gorenje ma misę o pojemności 3,5 l, dzięki czemu pozwoli przygotować dużą ilość frytek za jednym razem. Świetnie się sprawdzi podczas oglądania meczów Euro 2020. #simplyfans

• Frytkownica Tefal Filtra One Inox FF175D - to inteligentna frytkownica, wyposażona w technologię filtracji oleju, która oczyszcza olej przez system metalowych siatek. Dzięki temu olej zawsze jest czysty, co wpływa na smak smażonych frytek. Poza tym urządzenie ma system izolowanych ścianek, który zapewnia bezpieczeństwo podczas użytkowania, gdyż frytkownica przez cały czas jest chłodna. Poza tym frytkownica ma misę na olej o pojemności 1,2 l oraz koszyk, który pomieści 1,2 kg frytek. 

• Frytkownica Airfryer Philips Ovi Mini HD9721/10 - to frytkownica beztłuszczowa wyposażona w technologię Rapid Aid pozwala na smażenie z użyciem powietrza, zapewniając optymalną dystrybucję ciepła i równomierne opiekanie. Urządzenie ma wyjmowany koszyk o pojemności 1,2 kg, dzięki czemu pozwala przygotować 4 porcje jedzenia. Poza tym frytkownica ma termostat, za pomocą którego przez cały czas można kontrolować czas i temperaturę smażenia. 

• Frytkownica Blaupunkt AFD601 - to kolejna frytkownica beztłuszczowa, z 4-litrową misą na olej i koszykiem o pojemności 2,5 l. Oferuje specjalny uchwyt do podnoszenia koszyka i osączania frytek. Temperaturę smażenia można regulować w zakresie od 150 do 200℃.

Opracowano na podstawie:

• lukaszrokicki.pl
• www.projektowanienazywo.pl